De bidsprinkhaan: habitat en kenmerken

De camouflage van bidsprinkhanen is tegelijk een verdedigings- en aanvalsmechanisme. Wil je meer weten over deze soort?
De bidsprinkhaan: habitat en kenmerken

Laatste update: 01 december, 2021

De bidsprinkhaan (Phyllocrania paradoxa) is een insectensoort die behoort tot de familie Hymenopodidae (orde Mantodea) en inheems is in zuidelijk Afrika. Hij wordt vaak ook de dode bladsprinkhaan genoemd, vanwege zijn buitengewone camouflerende vermogen waarmee hij een dood of verdord blad nabootst.

Deze biologische aanpassing stelt de bidsprinkhaan in staat om onopgemerkt te blijven door potentiële roofdieren en helpt hem tegelijk om tijdens de jacht niet door zijn prooi opgemerkt te worden.

Bovendien is het een gemakkelijk te verzorgen insect en is het een populair huisdier in de terrariumwereld geworden. Hieronder kom je meer te weten over zijn voornaamste eigenschappen en verzorging.

De habitat van de bidsprinkhaan

De bidsprinkhaan is een unieke soort in de wereld die van nature in Afrika voorkomt, meer specifiek in het gebied van Senegal tot Somalië, en op het eiland Madagaskar. Zijn voorkeursbiotoop is het struikgewas en het halfdroge bos, waar hij de bladeren en droge takken nabootst.

Some ghost mantis.

Uiterlijke kenmerken

De bidsprinkhaan is een van de kleinste bidsprinkhaan soorten, die slechts 45 tot 50 millimeter lang wordt (ongeveer 2 centimeter). Zijn kleuren zijn die waarmee hij de omgeving kan nabootsen en op een dood of rottend blad lijkt. Het bruin, groen-grijs, of zwart dat zijn lichaam vertoont zijn ook typische tinten van de bodem.

Dit insect voert verschillende exoskelet vervellingen uit om te groeien tijdens zijn korte levensverwachting (die niet meer dan een jaar is) en zijn ontwikkelingssnelheid hangt af van de hoeveelheid voedsel die hij opneemt en van zijn stofwisseling.

Interessant is de waarneming dat de kleuren van de bidsprinkhaan variëren naargelang de vochtigheidsgraad waaraan hij blootgesteld wordt, en als volgt ingedeeld kunnen worden:

  • Groen. Vochtigheid boven 80%.
  • Lichtbruin. Vochtigheid rond 70%.
  • Donkerbruin. Vochtigheid tussen 40 en 50%.
  • Zwart. Vochtigheid minder dan 30%.

Hij heeft een langwerpige kop met een verlengde en afgeplatte prothorax. De bidsprinkhaan heeft ook uitsteeksels aan zijn extremiteiten die zijn camouflage vergemakkelijken. Hij heeft ook een rugkiel die lijkt op een verdroogd blad, en de plooien van zijn vleugels zijn eigenlijk schaduwen van pigment.

Zijn grote vermogen om op te gaan in het gebladerte en zijn tijdelijke onbeweeglijkheid helpen hem onopgemerkt te blijven voor roofdieren zoals vogels, die de neiging hebben insecten die op de omgeving lijken te negeren. Interessant is dat de bidsprinkhaan ook praktijken als verstijving gebruikt (zich dood houden) als hij zich bedreigd voelt.

Werkt dit alles niet, dan kan de bidsprinkhaan vliegen dankzij zijn achterste vleugels.

De voeding van de bidsprinkhaan

Dit insect is strikt carnivoor en heeft een duidelijke voorkeur voor vliegende prooien, zoals vliegen of motten. In gevangenschap kan hij zich echter voeden met kleine wormen en krekels, hoewel hij ook kakkerlakken van geschikte grootte aanvaardt.

Als ze verzekerd zijn van een gevarieerd dieet, zullen bidsprinkhanen in betere gezondheid verkeren. De jongen kunnen zich voeden met fruitvliegjes, maar de prooien worden groter zodra ze wat gegroeid zijn.

Voortplanting van de bidsprinkhaan

De voortplanting van dit insect vindt plaats 2 tot 4 weken na de laatste vervelling. Om te paren, gaat het mannetje bovenop het vrouwtje staan en bevrucht haar inwendig na enkele uren paren. Na 3 weken deponeert het vrouwtje 5 tot 6 bruine oötheken (schuimige eierzakjes) op takken of muren (van het terrarium of de natuurlijke omgeving).

De nimfen van de bidsprinkhaan komen na 6 weken broeden uit. Meestal komen uit elke oötheek 10 tot 30 nimfen tevoorschijn. Bij het uitkomen kunnen ze donker van kleur zijn. Na enkele dagen of weken kunnen ze een glanzend zwarte tint krijgen die in de loop van de tijd kan variëren, afhankelijk van de vochtigheid (zoals hierboven uitgelegd).

Verzorging in gevangenschap

Omdat het een Afrikaanse soort is, verdraagt de bidsprinkhaan hoge temperaturen goed. Hij verdraagt echter ook lage temperaturen, hoewel de aanbevolen norm voor zijn terrarium niet hoger dan 30 graden Celsius en niet lager dan 18 graden Celsius mag zijn.

De terrariumvochtigheid in gevangenschap moet voor volwassen exemplaren 60-70% zijn. De nimfen van deze insectensoort hebben echter hogere waarden nodig om hun vervelling te vergemakkelijken. Daarom wordt een luchtvochtigheid tussen 70-80% aanbevolen om mogelijke sterfte of misvormingen te voorkomen.

Dit aspect is essentieel voor de vervelling van het dier, want een lage luchtvochtigheid betekent dat de bidsprinkhaan zich niet van zijn oude exoskelet kan losmaken en een deel van zijn ledematen verliest. Een te hoge luchtvochtigheid (meer dan 90%) daarentegen maakt dat ze haar nieuwe exoskelet na het vervellen niet meer kan verharden en in de toekomst gezondheidsproblemen veroorzaakt.

Over het algemeen wordt aanbevolen een vrouwtje en een mannetje te houden. Elk moet gehuisvest in een terrarium van 35 centimeter hoog bij 20 centimeter breed en 20 centimeter diep. In het geval van nimfen kunnen ze samen in dezelfde installatie gehouden worden tot ze wat gegroeid zijn. Het kannibalisme van deze soort is niet erg groot.

Voor de inrichting van de ruimte zijn elementen nodig als takken, droge planten, of eender welk voorwerp dat het halfdroge bosbiotoop simuleert. Wat verlichting betreft stelt deze soort geen grote eisen en het licht uit een nabijgelegen raam is meer dan voldoende.

Sprinkhanen hebben veel ventilatie nodig om goed te gedijen. Zorg ervoor dat het deksel van het terrarium gaatjes of gaas heeft.

Conclusie

Een bidsprinkhaan

Zoals je ziet is de bidsprinkhaan een bijzonder insect dat zijn camouflage goed gebruikt om te overleven. Temperatuur, vochtigheid en verlichting zijn belangrijke aspecten voor hun verzorging in gevangenschap. Dat geldt ook voor hun dieet, want die bepalen hun groei in de loop van de tijd. Wellicht ook interessant voor jou

Wat eten sprinkhanen eigenlijk?
My Animals
Lees het op My Animals
Wat eten sprinkhanen eigenlijk?

Sprinkhanen zijn hoofdzakelijk herbivoren en kiezen hun dieet op basis van veel verschillende factoren. Dus, wat eten sprinkhanen precies?