Alles over de acrobatische Kaapse klipdas

03 december, 2019
Hoewel de Kaapse klipdas op een knaagdier lijkt, zijn de dichtstbijzijnde levende familieleden eigenlijk olifanten en zeekoeien.
 

De Kaapse klipdas lijkt erg op een cavia of een groot konijn met zeer korte oren. Dit dier heeft echter tanden, tenen en een schedelstructuur die erg lijkt op die van een olifant.

De overeenkomsten zijn zelfs zo sterk dat sommige wetenschappers geloven dat de Kaapse klipdas een van de nauwste levende familieleden van de olifant is. De sterke kiezen van de klipdas malen harde vegetatie en ze hebben twee snijtanden zoals kleine hoektanden, net als een olifant.

Leven op de rotsen

Deze soort behoort tot de Procaviidae- of Hyrax-familie en er zijn drie verschillende soorten. De Kaapse klipdas, de boomklipdas en de steppeklipdas. De Kaapse klipdas leeft voornamelijk in Afrika, maar hij is ook aan de kust van het Arabische schiereiland en richting Libanon te vinden.

Zoals de naam al aangeeft, verzamelen ze zich in rotsachtige gebieden, rotsachtige formaties of zelfs op kleine hoekjes op kliffen die beschutting en bescherming bieden. Het is gemakkelijk om te identificeren waar ze wonen, omdat hun urine kristalliseert en het er op de rotsen uit ziet als witte vlekken.

De poten van de Kaapse klipdas zijn ontworpen voor rotsklimmen. Het onderste deel van elk poot is kaal en heeft een nat, rubberachtig kussen dat in het midden is verhoogd voor een zuignapeffect. Dit helpt de Kaapse klipdas om rotsen en andere gladde oppervlakken te beklimmen zonder weg te glijden.

Gedragskenmerken van de Kaapse klipdas

Kaapse klipdassen op een rots
 

De Kaapse klipdas is een zeer sociale soort die kan worden gevonden in kolonies van maximaal 50 individuen die slaapplaatsen delen en samen op zoek gaan naar voedsel. Elke dag begint de groep met enkele uren zonnebaden. Als ze eenmaal zijn opgewarmd, dan gaan ze korte tijd op pad om te eten.

De Kaapse klipdas houdt niet van de regen of de kou en verlaat zelfs zijn schuilplaats niet als hij het weer niet prettig vindt. Hoewel ze normaal gesproken overdag naar buiten komen, kunnen ze ook in het maanlicht naar buiten komen. Ze besteden echter het grootste deel van hun tijd met niets doen. Slechts ongeveer 5% van hun tijd wordt besteed aan actief zijn.

In sommige delen van Afrika leeft de boomklipdas in dezelfde rotsachtige gebieden als de Kaapse klipdas. De twee soorten zijn waargenomen terwijl ze samen schuilplaatsen delen en zich verzamelen om ‘s ochtends op te warmen. Hun pups spelen zelfs samen. Hoewel ze in andere aspecten verschillend zijn, lijken deze twee soorten elkaar te begrijpen.

Eetgewoonte

Kleine en grote klipdas

De Kaapse klipdas heeft een maag met drie compartimenten die bacteriën bevat om de planten die ze eten te verteren. Tijdens het nattere seizoen eten ze voornamelijk gras. Wanneer het gras echter droogt, schakelen ze over naar het eten van fruit en bladeren.

 

Ze voeden zich in een cirkelvorm, met hun kop naar buiten gericht om roofdieren in de gaten te houden. De belangrijkste dieren waar ze naar uitkijken zijn jakhalzen, luipaarden, hyena’s en de zwarte arend.

Vanwege zijn uitstekende gezichtsvermogen kan de Kaapse klipdas een roofdier op meer dan 900 meter afstand herkennen. Tijdens het eten stopt het dominante mannetje in de groep tussen het kauwen door om te kijken of er gevaar is.

Als hij iets ziet, dan laat hij een kreet horen, zodat de Kaapse klipdassen dekking kunnen zoeken of volledig stil kunnen blijven totdat het gevaar voorbij is.

Gezinsleven voor de Kaapse klipdas

Vrouwelijke klipdassen blijven hun hele leven bij hun familie. Er is één mannetje voor elke vijf vrouwtjes die een bepaald territorium binnen hun kolonie patrouilleert. Wanneer een baby wordt geboren, wat meestal elk jaar rond dezelfde tijd gebeurt, dan begroet en besnuffelt de hele kolonie de pasgeborene.

De pups zijn verrassend goed ontwikkeld. Ze worden geboren met hun ogen en oren open en ze zien eruit als miniatuurvolwassenen met dezelfde weelderige vacht. De Kaapse klipdassen delen zichzelf in groepen in om voor hun jongen te zorgen en de moeders zorgen om de beurt om voor hen.

Drie dagen na de geboorte eten de pups al vast voedsel. De pups eten ook de uitwerpselen van andere klipdassen. Er wordt aangenomen dat deze gewoonte hen helpt om de bacteriën te krijgen die nodig zijn voor hun maag, zodat ze de planten die ze eten kunnen verteren.

 
  • https://nationalzoo.si.edu/animals/rock-hyrax