Dżdżownice: siedlisko, charakterystyka i rozmnażanie

Nazwa dżdżownice odnosi się do organizmów, które są bardzo ważne dla świata. W rzeczywistości uważa się je za inżynierów ekosystemu, ponieważ bez nich nie byłoby gleby i życia, jakie znamy. Dowiedz się więcej o tych ważnych stworzeniach tutaj.
Dżdżownice: siedlisko, charakterystyka i rozmnażanie
Georgelin Espinoza Medina

Napisane i zweryfikowane przez Biolog Georgelin Espinoza Medina.

Ostatnia aktualizacja: 15 listopada, 2022

Jest tu wielka różnorodność zwierząt, zarówno bezkręgowców, jak i kręgowców. Niektóre są duże, inne małe, ale wszystkie mają niezbędne przystosowania, by przetrwać w swoim środowisku. Wśród tych, które nie mają kręgów, znajdują się dżdżownice, zwłaszcza te, które są popularne jako przynęta w rybołówstwie, czyli dżdżownice.

Są one zaliczane do gromady siodełkowców (Annelida), typ pierścienice, podgromada skąposzczety, z 3554 gatunkami. Chociaż wyglądają raczej nieatrakcyjnie, mają interesujące cechy, o których chętnie się dowiesz. W tym miejscu przedstawiamy więc wszystkie szczegóły dotyczące biologii, siedliska i rozmnażania tych robaków.

Siedlisko

Dżdżownice występują na dużej części globu, zamieszkując wilgotne gleby w różnych typach ekosystemów. Niektóre gatunki skąposzczetów są wodne i można je spotkać zarówno w wodach słodkich, jak i słonych. Ponadto, dzięki wykorzystaniu ich jako przynęty w połowach niektórych ryb, można je znaleźć w placówkach handlowych w różnych regionach świata.

Dżdżownice

Charakterystyka dżdżownic

Te bezkręgowce mają wydłużone i cylindryczne ciało, ale ich cechą charakterystyczną jest to, że są podzielone na podobne części zwane segmentami lub metamerami. Części te wyróżniają się zewnętrznie obecnością pierścieni lub okrągłych rowków, którym zawdzięczają nazwę grupy. Każdy metamer jest wewnętrznie oddzielony od siebie przegrodami.

Ciało dżdżownicy tworzy powtarzająca się seria segmentów, które są podobne zarówno pod względem wyglądu, jak i anatomii. W każdej z nich znajdują się bowiem główne narządy ciała, czyli struktury układu krwionośnego, oddechowego, nerwowego i wydalniczego.

Jedynymi niepowtarzającymi się częściami są głowa i ogon (zwany pygidium, gdzie znajduje się odbyt). W ciele można wyróżnić trzy części: głowę, metamery lub segmenty i ogon. Nowsze segmenty znajdują się tuż przed pygidium, a starsze w przedniej części, blisko głowy.

Innym ciekawym faktem dotyczącym tych robaków jest to, że mają one na swoim ciele małe szczecinki (chitynowe szczecinki). Choć te są rzadkie, stąd nazwa skąposzczety.

Wielkość i ubarwienie

Są różnej wielkości, ale zazwyczaj mają od 12 do 30 centymetrów długości. Istnieją jednak okazy, które przekraczają tę wielkość, osiągając nawet 3 metry.

Dżdżownice nie mają nóg, a ich ubarwienie jest również niejednorodne. Niektóre z nich są czerwone lub brązowe, ale są też szare, a nawet zielone lub niebieskie. Ponadto niektóre gatunki mogą mieć plamy na ciele.

Gołym okiem można też wyróżnić szerszy obszar, zwany klitellum, ale pojawia się on tylko u dojrzałych robaków, gotowych do rozmnażania.

Zachowanie

Zachowanie dżdżownic zależy od warunków środowiskowych i gatunku. Zwykle wychodzą w nocy. Podczas pory deszczowej i wysokiej wilgotności mogą pozostać w warstwach bliższych powierzchni.

Z drugiej strony, kiedy jest sucho, przemieszczają się głębiej w glebie i wchodzą w okres uśpienia. W ten sposób zwijają się w komorze śluzowej, dopóki nie poprawi się poziom wilgotności.

Czym żywi się dżdżownica?

Są to zwierzęta detrytkogenne, czyli żywią się detrytusem lub rozkładającą się materią organiczną. Obejmuje to roślinność i szczątki zwierząt.

Dzięki tym cechom odgrywają one bardzo ważną rolę w ekosystemie, ponieważ przemieszczając się, tworzą kanały w glebie, co przyczynia się do poprawy jej właściwości i struktury. Biorą też udział w procesach rozkładu i obiegu składników odżywczych, pomagając innym żywym istotom.

Rozmnażanie dżdżownic

Dżdżownice rozmnażają się płciowo, przy czym u większości osobników dochodzi do zapłodnienia zewnętrznego. Są to stworzenia hermafrodytyczne, tzn. posiadają zarówno męskie, jak i żeńskie narządy. Nie mogą jednak zapłodnić się same i potrzebują innego osobnika do wymiany gamet.

Składają jaja na ziemi, w śluzowatych kokonach. Ponadto rozwijają się bezpośrednio, bez przechodzenia przez stadia larwalne. W ten sposób rodzą się małe, w pełni ukształtowane robaki.

Dżdżownica

U tego typu zwierząt klitellum odgrywa podstawową rolę podczas rozmnażania. Jest to obszar gruczołowy, który różni się grubością i położeniem u różnych gatunków. Należy też wspomnieć, że stworzenia te mają zdolność do regeneracji.

Podsumowując, choć dżdżownica może wydawać się prostym i nieatrakcyjnym organizmem, ma duże znaczenie dla ekosystemów. Jej cylindryczny korpus tworzy w glebie kanały, które umożliwiają napowietrzanie. Ponadto jego dieta detrytyczna wspomaga procesy rozkładu i obiegu składników odżywczych. Wielkie zadania dla tego małego architekta podłoża.

To może Cię zainteresować ...
Czy gąsienice są robakami?
My Animals
Przeczytaj na My Animals
Czy gąsienice są robakami?

Czy gąsienice są robakami? To pytanie może wydawać się oczywiste, ale jego rozwiązanie wymaga naprawdę wielu informacji taksonomicznych.



  • Cano-Santana, Z., A. Romero-Mata, A. Fernández y Fernández, D. (2016). Lombrices de tierra (Oligochaeta). En: La biodiversidad en la Ciudad de México, vol. II. CONABIO/SEDEMA, México, pp.224-228.
  • Domínguez, J., Aira, M. & Gómez-Brandón, M. (2009). El papel de las lombrices de tierra en la descomposición de la materia orgánica y el ciclo de nutrientes. Ecosistemas, 18(2), 20-31.
  • Phillips, H., Guerra, C., Bartz, M., Briones, M., Brown, G., Crowther, T., … Krebs, J. (2019). Global distribution of earthworm diversity. Science, 366(6464), 480–485.
  • Ríos, Y. (s.f.). Importancia de las lombrices en la agricultura. Recuperado el 05 de noviembre de 2022, disponible en: http://www.avpa.ula.ve/eventos/viii_encuentro_monogastricos/sistemas_integrados/conferencia-8.pdf

Treści zawarte w serwisie My Animals są udostępniane w celach informacyjnych. Nie mogą zastąpić diagnozy, porady czy leczenia u specjalisty. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości najlepiej skonsultować się z zaufanym weterynarzem.