Bocian czarny - jak wygląda ochrona tego gatunku?

02 października, 2020

Bocian czarny to charakterystyczny ptak i znacznie mniej znany niż popularny bocian biały. Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o nim i jego ochronie? koniecznie przeczytaj ten artykuł.

Bocian biały jest prawdopodobnie jednym z najpopularniejszych ptaków w Hiszpanii, biorąc pod uwagę wierzenia i historie, które mają go jako głównego bohatera. Z kolei bocian czarny, którego populacja w innych czasach była tak obfita, jak populacja bociana białego – był wielką niewiadomą, ponieważ jest znacznie bardziej nieuchwytny i nie zbliża się zbytnio do ludzkich siedlisk.

Czy bociany iberyjskie naprawdę są tak niezwykłe?

Bociany należą do rodziny Ciconidae składającej się z 17 gatunków ptaków. Wśród nich wyróżnia się rodzaj Ciconia, do którego zaliczane są bociany iberyjskie:

  • Ciconia ciconia, czyli bocian biały.
  • Ciconia nigra, czyli bocian czarny.

Poza ciekawością, jaką wzbudzają te ptaki, które odwiedzają Półwysep Iberyjski w celu rozmnażania interesujący jest fakt, jak dwa gatunki tak bliskie genetycznie mają tak odmienne wzorce zachowań. Podczas gdy bocian biały jest antropiczny, czarny jest nieśmiały i zawsze szuka miejsc jak najbardziej odległych od siedlisk ludzkich.  

Również pod względem liczby i rozmieszczenia – różnice są niezwykłe. Podczas gdy bocian biały liczy sobie bardzo wiele gatunków, bocian czarny niestety znajduje się na liście gatunków zagrożonych. Wszystkie te dane prowadzą nas do opracowania zupełnie innych strategii ochrony.

Jak wygląda bocian czarny?

Bocian czarny charakteryzuje się:

  • Rozpiętością skrzydeł około 150 centymetrów.
  • Wagą około trzech kilogramów.
  • Nogami bez piór. Nogi są czerwonawe, cienkie i długie.
  • Spiczastym, czerwonawym dziobem i zakończonym pierścieniem, który również jest czerwony.
  • Upierzenie jest całkowicie czarne, z wyjątkiem brzucha, który jest biały.
bocian czarny
Źródło: https://www.seo.org/ave/ciguena-negra/

Populacja i rozmieszczenie w Hiszpanii i Europie

W Hiszpanii zajmuje południowo-zachodni region, a główna populacja zamieszkuje oba brzegi rzeki Tag. Przybliżona liczba par rozrodczych w tym kraju mieści się w przedziale od 300 do 350. W Europie, jako gatunek imigranta transsaharyjskiego, populacje tego gatunku występują głównie na wschodzie, gdzie są stosunkowo liczna.

Bocian czarny i jego siedlisko

Wybór tego czy innego obszaru do zasiedlenia zależy od dostępności substratów do stworzenia gniazda, bliskości zbiorników słodkiej wody i minimalnej obecności człowieka.

Jest to gatunek wybitnie leśny. Z tego powodu wybiera małe zamieszkane, dojrzałe lasy nad brzegami rzek lub lagun, aby założyć swoje gniazda na dużych drzewach.

polujący bocian czarny

Bocian czarny z półwyspu ma swoją osobliwość polegającą na tym, że gdy jest do tego zmuszony zakłada gniazda na obszarach skalistych, z uwagi na kurczące się obszary leśne.

Ochrona gatunku

Wszystko wskazuje na to, że zarówno obszar dystrybucji, jak i liczba par na przestrzeni lat ulegały zmniejszeniu. Przyczyny mogą być następujące:

  • Po pierwsze, niszczenie dojrzałych lasów i zniknięcie dużych zbiorników wodnych.
  • Drugą najważniejszą rzeczą jest tworzenie dróg publicznych lub budynków w pobliżu terenów lęgowych.
  • Po trzecie, utrata miejsc żerowania, przeszkadzanie dorosłym w okresie lęgowym lub kradzież jaj.
  • Ale przede wszystkim porażenie prądem, zatrucia i nielegalne polowania, jak ma to miejsce w przypadku prawie wszystkich dużych dzikich ptaków.
bocian czarny nad wodą

Działania mające na celu ochronę i zwiększenie populacji bociana czarnego w Hiszpanii obejmują przygotowanie dobrego planu odbudowy, który zakłada:

  • Las cigüeñas ibéricas: la cigüeña negra y la cigüeña blanca. Colección GREFA-BCH, Nº 9. Pág.:2-8; 16.