Köpeklerde Üreme ile İlgili Öğrenmek İstedikleriniz

21 Nisan, 2020
Köpeklerde üreme nasıl gerçekleşiyor diye merak ediyorsanız, bu yazımızı okumadan geçmeyin.
 

Bir köpek ilk kez ergenliğin başında kızışmaya başlar. Küçük köpeklerde bu dönem altıncı aylarken; büyük köpeklerde birinci yıl civarındadır. Dişi köpekler yılda iki kez kızıştığı için köpeklerde üreme ile ilgili bilgi sahibi olmanız önem taşımaktadır.

Köpeklerde üreme dönemi aşamaları

Genelde bir köpeğin üreme dönemi dört aşamadan oluşur.

hamile köpek

  • Anöstrus: İki kızışma dönemi arasında geçen zamandır. Bu aşamaya cinsel dinlenme denir. En uzun süredir; altı ay sürer.
  • Proöstrus: Bir sonraki dönem olan bu dönem östrus döneminden öncedir. En belirgin belirtiler vulvanın genişlemesi ve kanlı mukus atılmasıdır. Bu mukus koyu renkli olur ve döngüye yaklaştıkça giderek daha açık renkli bir hal alır. Vajinal mukus pembesi bir renktir. Bu aşama genellikle on gün sürer, ancak 72 saat ile üç hafta arasında da değişebilir.

Proöstrus aşamasında erkekler dişileri çekici bulur. Bununla birlikte, dişiler hırlayarak ya da sırtlarını dönerek erkekleri reddederler. Bu yüzden erkeklerin dişilerle çiftleşmesi zorlaşır. Bazen bu dönemde, dişiler kanlarını yalayarak temizledikleri zaman kanamaları fark edilmeyebilir.

 
  • Östrus ya da gerçek kızışma: Bu aşama, dişiler birleşmeye hazır olduklarında başlar ve erkekleri reddetmeye başladıklarında da sona erer. İlk aşamayla benzerlik gösterir ve yaklaşık olarak 10 gün sürer.
  • Diöstrüs: Bu aşama yaklaşık olarak iki ay sürer ve hormonlar östrus aşamasındaki haline geri döner.

Köpeklerde üreme: kızışma dönemi

Dişilerin kızıştığı dönem hamile kalmak için en uygun dönemdir. Luteinleştirici hormonlar aktif hale geldiğinde bu dönem başlar. Bunun sonucunda, yumurtlama gerçekleşir. Görünür belirtiler arasında, vulvanın maksimum esnekliğe ulaşması ve vajinal mukozanın renginin açılması yer alır. Ayrıca, karın bölgesine dokunulduğunda gözle görülür kasılmalar gerçekleşir.

Gebe kalmak için en uygun dönem, döngünün dokuzuncu ve on dördüncü günleri arasıdır. Başarı ile sonuçlanması için, köpeklerin bir gün arayla iki kez çiftleşmeleri yeterlidir.

Metöstrus veya Diöstrüs

Daha önce de belirttiğimiz üzere, metöstrus (diöstrüs) aşaması iki ay sürer. Bu aşamada hormonlar ve vulva normal haline döner.

Bu son aşamada, iki cinsiyet arasında bir çekim yoktur. Eğer dişi gebe kalmışsa, tipik hamilelik belirtileri görülmeye başlayacaktır. Genel olarak, iki ayın sonunda karnın büyüdüğünü ve memelerde sütün biriktiğini göreceksiniz.

Köpeklerde üreme çağları

Köpeklerin üremeleri için en uygun çağlar erkekler için onuncu ay; dişiler için on ikinci ayda başlar. Üretkenliğin son aşamaları ise dişiler için dokuzuncu ve erkekler için onuncu yılın sonudur.

 

Teknik açıdan, kızışmış bir dişinin varlığından etkilenen bir erkeğin penisine kan pompalanır. Sonuç olarak, bu da boyutta artışa ve ereksiyona neden olur. Dişi rahat olduğu zaman çiftleşme hemen biter, ancak dişi sürekli hareket halinde olursa çiftleşme süresi de uzayabilir.

Yardım alınan çiftleşme

ultrasonla köpeğin karnına bakmak

Bu tür çiftleşme kontrollü gerçekleştirilir. Bu sebeple, gerçekleşecek herhangi bir sorunu çözmek için birisinin hazır bulunması gerekir. Yardımlı çiftleşmelerde, köpek yetiştiricisi erkeğin daha iyi bir sonuç almasına yardımcı olur.

Buna ek olarak, dişi ve erkeğin fiziksel olarak uyumsuz olduğu durumlar da olabilir. Bu tür durumlarda en iyi çözüm, çiftleşme sürecine destek olmaktır. Bu sistem her zaman işe yaramayabilir çünkü bazı köpekler istekli dişilere alışkındır.

Tüm bunlar düşünüldüğünde, ne doğal ne de yardımlı çiftleşme gerçekleşemiyorsa, o zaman suni tohumlamaya başvurmak gerekir.

İlk kez çiftleşecek dişi köpekler

Eğer dişi ilk kez çiftleşecekse, dişiyi sakinleştirmek ve kontrol altına almak gerekir. Her ne kadar çiftleşme dürtüsü ve isteği olsa da, gerilebilir ve erkeği reddedebilir. Bu durum, vulvayı kayganlaştırmak ve penetrasyonu kolaylaştırmak için steril vazelin kullanılarak çözülebilir.

 

Jöchle, W., & Andersen, A. C. (1977). The estrous cycle in the dog: A review. Theriogenology. https://doi.org/10.1016/0093-691X(77)90240-0