Dupont Tarla Kuşu: Özellikleri Ve Korunması

23 Ocak, 2020
Dupont tarla kuşunun sayısı, son 10 yılda her sene ortalama %4 oranında azaldı. Bu durum, Dupont tarla kuşunu korunması gereken bir tür haline getirdi.

Dupont tarla kuşu, çoğunlukla İspanya’nın güneyinde ve Kuzey Afrika’da yaşayan bir kuş türüdür. Dupont tarla kuşunun en dikkat çeken özelliği yuvasını yere yapmasıdır. Bu yüzden de sıklıkla yuvasına yakın yerlerde dolaşır. Bunun yanında, bu türün yaşadığı ortamda kamufle olmasını sağlayan bir dış görünüşü vardır.

Neredeyse tüm Avrupa’daki tarla kuşu popülasyonu İspanya’da yaşar. Chaucer ve Shakespeare gibi ünlü edebiyatçılar, eserlerinde bu kuş türünden bahseder. Bunun nedeni bu kuşun sabahları çıkardığı farklı seslerdir; özellikle şafak vakti öter. Bu yazıda, bu ”şarkıcı” kuşun yaşamı hakkında bazı bilgiler vereceğiz, aynı zamanda tarla kuşunun karşı karşıya olduğu tehlikelerden de bahsetmek istiyoruz.

Dupont tarla kuşu: Özellikleri

Dupont tarla kuşu, Alaudidae isimli kuş ailesinin bir üyesidir. Latince ismi passeri olan ötücü kuşların büyük kısmı bu aileye dahil edilir. Tarla kuşu, ortalama 10 cm uzunluğunda olan küçük bir kuştur. Ufak olmasının yanında kahverengi tonlarında tüylerinin olması bu türün fark edilmesini iyice zorlaştırır.

Bu kuş türünün kendini gizleyebilme becerisi o kadar iyidir ki, kuş gözlemciliği yapan insanlar bu türe ”bozkır hayaleti” ismini takmıştır. Tarla kuşu, yarı kurak bölgelerdeki açık alanları ve geniş ovaları tercih eder.

Dupont Tarla kuşu, genel olarak İspanya’da bulunan Layna bozkırında ve Ebro vadisinde yaşar. Ancak aynı zamanda Rincón de Ademuz’da biberiye bitkisinin (Rosmarinus officinalis) sık olduğu alanlarda da görülür.

Dikkat çeken bir şarkıcı

Tarla kuşu sabahları ötmesiyle bilinir; özellikle şafak vaktinden hemen önce ötmeye başlar. Ses tonu son derece melodiktir ve insanda farklı bir his bırakır. Çıkardığı seslerin birçok farklı anlamı vardır ancak genelde kendi bölgesini işaret etmek için ses çıkarır.

Erkek tarla kuşları uçtukları sırada şarkı söylerler; bu şekilde çiftleştikleri bölgeleri korurlar ve dişilerin dikkatini çekerler. Ancak bazı dişi tarla kuşu cinslerinin de benzer sesleri çıkardığına dair kanıtlar olsa da, dişi Dupont tarla kuşlarının şarkı söylediğine dair herhangi bit kanıt yoktur.

Dupont tarla kuşu: Beslenmesi

ses çıkaran Dupont tarla kuşu

Bu minik kuş, hepçildir ve yerdeyken beslenir. Böcekler en sevdikleri yiyecekleri oluştururlar ve birçok böcek türünü yiyebilirler. Bunlara ek olarak, tohumlarla, otlarla, yapraklarla, meyvelerle ve çiçeklerle de beslenirler. 

Yuvaları ve üremesi

Daha önce bahsettiğimiz gibi, Dupont tarla kuşu yuvasını yere yapar. Yuvasını korumak için çalılıkları, otları, toprağı veya taşları kullanır. Tarla kuşunun yuvası genellikle fincan şeklindedir.

Araştırmacılara göre dişi üç veya beş yumurta bırakır ve kuluçka sürecini tek başına geçirir. Kuluçka süreci hakkında sınırlı bilgiye sahip olmamıza rağmen, bu sürecin yaklaşık 12 gün sürdüğünü biliyoruz. Buna ek olarak, yumurtadan çıkan yavrular 8 günden sonra yuvadan ayrılır.

Bu türün üreme mevsimi mart sonunda başlar ve temmuz ayının başına kadar sürer. Tarla kuşu ürediği bölgede bir yıl boyunca kalır. Tarla kuşunun yuvasına avcıların saldırma oranı %46 ile %84 arasında değişmektedir.

Dupont tarla kuşu tehlike altında

küçük tarla kuşu ve vahşi doğa

Bu türün sayısı her yıl %4 oranında azalıyor ve bu maalesef ciddi bir rakam. Bu yüzden tarla kuşu tehlike altındaki türler arasında gösteriliyor. Araştırmacılar bu tür bilgileri elde ederken türlerin yayıldığı alanı ve nüfus oranını hesaba katıyor.

Dupont tarla kuşu, günümüzde 500 milyon metrekareden daha az bir alanda yaşıyor. Bunun yanında, bu kuş türü geniş bölgelere parça parça dağılmış bir halde; Dupont tarla kuşunun 14 farklı bölgeye yayılmış olduğu tahmin ediliyor.

Tarla kuşu, Avrupa’daki koruma standartlarına göre değerli türler arasında gösteriliyor. Annex I (Dir. 79/409 / EEC) kategorisinde yer alan bu tür, yasalarca koruma altındadır.

Peki Dupont tarla kuşu neden tehlike altında?

sevimli tarla kuşu ve otlar

Uzmanlara göre bozkır kuşları en çok tehlike altında olan türlerden ve birçoğu gelecek yıllarda yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalacak. Tarla kuşu doğal ortamında yaşamasına rağmen sayısı giderek azalan bir tür.

İklim değişikliği yüzünden birçok istenmeyen doğa olayı gerçekleşiyor. Gıda kıtlığı, besin eksikliği ve doğal yaşam alanlarının yok olması, iklim değişikliğinin sayısız sonuçlarından sadece birkaçı.

Tarla kuşu, az ve düzensiz bitki örtüsüne sahip açık, kuru ve sıcak alanlarda yaşar. Orta Avrupa’da bu tür alanlar artık yok denecek kadar az. Tarımsal yoğunlaşma gibi beşeri faaliyetler, Dupont tarla kuşunun yaşadığı bölgeleri oldukça değiştirdi. Sonuç olarak eskiden bozkır olan bölgeler artık bozuldu ve çok azaldı.

Dupont tarla kuşunun sayısının keskin bir şekilde azalması, acilen ulusal bir koruma stratejisi geliştirilmesine neden oldu. Bu konuda oluşturulan strateji, öncelikle var olan kuş popülasyonunu korumayı ve uzun vadede ise ciddi koruma stratejilerini uygulamayı amaçlıyor. 

Dupont tarla kuşunu koruma planları, öncelikle bu türün yaşadığı alanların korunmasını içermelidir. Tüm bu yaşam alanları daha fazla olumsuz etkilere maruz kalmamalı ve iyi bir şekilde yönetilmelidir. Ayrıca, daha etkili nüfus sayımı yöntemlerine dayalı bir izleme programının yürütülmesi de oldukça önemlidir.

Yaşam alanlarının yönetilmesi kaçınılmaz bir gerekliliktir

Uzmanlar bu kuş türünün mümkün olduğu ölçüde korunması gerektiğini düşünüyor. Potansiyel olarak bu türün yaşam alanı olabilecek yerlerin doğal yaşam koridorlarına dönüştürülmesini ve kalan tarla kuşlarının bu bölgelerde tekrar özgürce üreyebilmesini hedefliyorlar.

Bilim insanları, minimum 2000 kilometrekare alanın tarla kuşu popülasyonuna yaşam alanı oluşturabileceğini düşünüyor. Son zamanlarda, bu türün yok olma tehlikesi ile karşı karşıya olması yetkilileri harekete geçirdi ve hükümetler araştırma ve koruma konusunda adımlar atmaya başladı.

  • Yanes, M., & Suarez, F. (1996). Incidental Nest Predation and Lark Conservation in an Iberian Semiarid Shrubsteppe. Conservation Biology, 10(3), 881-887.
  • Rivas, J. M., & Moreno-Rueda, G. (2006). Censo detallado de la mayor población de Alondra Ricotí Chersophilus duponti del sur de España. Revista Catalana d’Ornitologia, 22, 27-29.
  • Pérez Granados, C., Iborra, L., & Germán, M. (2018). Biología y conservación de la alondra ricotí Chersophilus duponti. Revista Catalana d’Ornitologia, 34: 33-54. doi:10.2436/20.8100.01.5
  • Pérez-Contreras, J., González Cachinero, J.M.  (2013). Rivas Fernández J. M. Inventario ornitológico de la provincia de Granada, España (2003-2012). Zool. baetica, 24: 79-139 ISSN: 1130-4251