De 11 meestvoorkomende ziekten bij baardagamen

De meest terugkerende ziektebeelden bij baardagamen zijn darmparasitisme, adenovirus infecties en yellow fungus desease. Meer informatie hierover lees je in dit artikel.
De 11 meestvoorkomende ziekten bij baardagamen

Laatste update: 30 december, 2021

De baardagaam (Pogona vitticeps) is gewoonlijk vrij volgzaam, sociaal, en gemakkelijk in gevangenschap te houden. Dit heeft ertoe geleid dat ze een erg populair huisdier zijn geworden onder reptielenliefhebbers. Je moet echter voorzichtig zijn met hun gezondheid, want ze kunnen vatbaar zijn voor verschillende ziekten. Kom meer te weten over de meestvoorkomende ziekten bij baardagamen in dit artikel.

Dit reptiel heeft een grote weerstand tegen ongunstige omstandigheden in zijn leefomgeving, al maakt dit hem nog niet immuun voor alle ziekten. Daarom moet de juiste verzorging in acht genomen worden om je huisdier gezond te houden. Lees verder en leer meer over de 11 meestvoorkomende ziekten bij baardagamen.

Factoren die ziekten bij baardagamen veroorzaken

De meeste ziekten bij reptielen in gevangenschap worden veroorzaakt door de onvoorzichtigheid van hun eigenaar. Daarom zul je aandacht moeten besteden aan de behoeften van het huisdier om problemen te vermijden die fataal kunnen zijn. Enkele van de aandachtspunten zijn onder andere:

  • De condities van de leefomgeving. Reptielen zijn afhankelijk van de omstandigheden van hun omgeving om hun stofwisseling te activeren, dus elke verandering kan ernstige gevolgen hebben voor hun gezondheid. Temperatuur, vochtigheid, en verlichting hebben de meeste invloed op het huisdier.
  • Het dieet. Het dieet van omnivore dieren is meestal een van de ingewikkeldste om te onderhouden, want ze hebben een grote verscheidenheid aan voedsel nodig. Deze factor is heel belangrijk, want goede voeding houdt het lichaam van het dier vitaal en stelt het in staat ziekten het hoofd te bieden. Er zijn ook allerlei voedingsproblemen die een reptiel het leven kunnen kosten.
  • De hygiëne. Naarmate de tijd verstrijkt hoopt vuil zich op in de leefomgeving, waardoor er gevaarlijke infectiebronnen voor het reptiel ontstaan. Een goed schoonmaakregime is nodig om dit te voorkomen. Bovendien moeten eigenaars eraan denken hun handen te wassen voor en na het hanteren van het huisdier om de verspreiding van andere ziekten te voorkomen.
  • Ongelukken. Elk lichamelijk letsel dat het reptiel oploopt kan tot ernstige ziekte leiden, dus het is het beste om er onmiddellijk en goed naar te kijken.
Een baardagaam

Wat zijn de meestvoorkomende ziekten bij baardagamen?

De terraria waarin baardagamen leven zijn ideale plaatsen voor de verspreiding van ziekteverwekkers. Daarom zal het reptiel, als het zwak is door gebrek aan verzorging, gemakkelijk een ziekte ontwikkelen die zijn leven kan bedreigen. Hieronder volgt een lijst van de meestvoorkomende ziekten bij baardagamen.

1. Metabole botziekte

Metabole botziekte is een aandoening die verschillende soorten gedomesticeerde reptielen treft. Ze wordt veroorzaakt door een tekort aan calcium en vitamine D, dat vaak het gevolg is van slechte voeding en ontoereikende verlichting (een tekort aan UVA en UVB). Als gevolg daarvan begint de stofwisseling van het huisdier de botten te demineraliseren en worden ze brozer.

De behandeling bestaat uit het geven van voedingssupplementen aan het huisdier, wat het probleem in korte tijd oplost. De meest ernstige aandoeningen laten de dieren echter achter met invaliderende misvormingen van de wervelkolom. Alleen een dierenarts kan je vertellen welke mogelijkheden er in elke situatie zijn.

2. Hepatische lipidose

Hepatische lipidose wordt veroorzaakt door de consumptie van een teveel aan vetten. Dit is het gevolg van een slecht uitgebalanceerd dieet of overvoeding. Als gevolg daarvan worden vetzuren in de lever opgeslagen en veroorzaken ze onevenwichtigheden in de stofwisseling van het dier. De meestvoorkomende klinische verschijnselen zijn gewichtsverlies, lusteloosheid, en bleke inwendige slijmvliezen.

De behandeling van deze aandoening bestaat uit veranderingen in het dieet van het dier om de vetopname te regelen. Zo kun je proberen te voorkomen dat het zich in de lever ophoopt. Het is echter ook mogelijk dat een andere ziekte de lipidose veroorzaakt. Dat moet de dierenarts meestal met een grondig klinisch onderzoek uitsluiten.

3. Hypovitaminose (vitamine B1-tekort)

Vitamine B1 (thiamine) speelt een essentiële rol in het lichaam. Het helpt onder andere om energie te leveren aan alle cellen van het reptiel. Daarom veroorzaakt een tekort aan deze stof verlamming, zwakte en spasmen. In het geval van baardagamen kan een tekort aan thiamine te wijten zijn aan een dieet dat geen verse groenten bevat.

4. Dysecdysis

Dysecdysis verwijst naar elk probleem dat reptielen hebben tijdens hun vervelling. Deze gevallen worden meestal veroorzaakt door een lage luchtvochtigheid in de omgeving. In sommige gevallen spelen parasitose en andere kwalen spelen een rol. De meest getroffen gebieden zijn de tenen, staart en poten.

Dode huid veroorzaakt een tourniquet effect, dat de bloedcirculatie belemmert. Als gevolg daarvan atrofiëren de ledematen en gaan ze uiteindelijk verloren. De meest duidelijke tekenen van dysecdysis zijn ondoorzichtige of witachtige huidvlekken.

5. Stomatitis

Stomatitis is de term die gebruikt wordt om een ontsteking van de mond aan te duiden, die aan verschillende ziekteverwekkers te wijten kan zijn. Bij baardagamen wordt dit meestal veroorzaakt door bacteriën die misbruik maken van de vatbaarheid van hun tanden. Dat komt omdat de tandstructuur van deze dieren nogal kwetsbaar is en ze vatbaar maakt voor infecties.

6. Mijten

Ectoparasieten zoals mijten komen ook veel voor op de huid van reptielen. In feite zijn er drie verschillende mijten die baardagamen kunnen binnendringen en zich in de plooien van hun huid nestelen. Het probleem met deze parasitose is de hardnekkigheid ervan. Zonder goede behandeling is het erg moeilijk ze volledig uit te roeien.

Bovendien raden we je aan de leefomgeving van de zieke baardagaam voortdurend schoon te maken om toekomstige infecties te voorkomen.

7. Yellow fungus disease

Deze ziekte wordt veroorzaakt door een pathogene schimmel die de huid van baardagamen binnendringt. Daardoor veroorzaakt hij een zeer duidelijke gele dermatitis die zich uitbreidt naarmate de infectie vordert. Deze pathologie kan dodelijk zijn als ze laat etteren, want ze tast ook inwendige organen aan en veroorzaakt multi-systemisch falen.

De diagnose vereist een deskundige om de laesies te bekijken en de aanwezigheid van de schimmel te bevestigen. Wat de behandeling betreft, kan alleen een dierenarts de juiste schimmelwerende middelen en medicijnen voorstellen om de aandoening onder controle te houden. Bedenk echter dat er nog steeds geen effectieve geneesmiddelen zijn die de ziekte kunnen genezen.

8. Virusinfectie (adenovirus)

Adenovirussen zijn een groep ziekteverwekkers die bij baardagamen verschillende problemen kunnen veroorzaken. In het algemeen hebben de meeste symptomen te maken met het spijsverteringsstelsel, zodat aangetaste huisdieren niet veel groeien en gewichtsverlies vertonen. De meest kwetsbare dieren zijn de jongen en pasgeborenen, maar er zijn ook enkele gevallen bij volwassen dieren.

Besmetting kan opgespoord worden met verschillende medische tests, hoewel tests van de nieuwe generatie (zoals PCR) iets doeltreffender zijn. Er is echter momenteel geen effectieve behandeling voor adenovirussen.

9. Darminfecties (pinwormen en coccidia)

Darmparasieten komen vaak voor bij dieren die met ongezuiverde groenten gevoerd worden. Endoparasieten (zoals coccidia en pinwormen) tasten de darm van het huisdier aan en komen op dit gebied het meest voor. Algemene symptomen zijn onder andere lusteloosheid, diarree en gewichtsverlies. Bij ernstige pinwormbesmettingen kan een darmblokkade optreden.

10. Intestinale impactie

Baardagamen eten vaak per ongeluk wat van hun substraat op, waardoor het in hun spijsverteringsstelsel terechtkomt en voor problemen zorgt. Het is belangrijk dit aspect van de leefomgeving goed te kiezen. Anders kunnen substraten zoals zand, grind of zaagsel in de darm van het dier samenklonteren en een impactie (verstopping) veroorzaken.

11. Infecties van de luchtwegen

De leefomgeving van reptielen herbergt ideale omstandigheden voor allerlei bacteriën en virussen om te gedijen. Als gevolg daarvan gedijen micro-organismen zoals bacteriën goed zonder goed schoongemaakt te worden. Tot overmaat van ramp kunnen deze ziektekiemen door de luchtvochtigheid in de longen van het huisdier terechtkomen, wat vervolgens ademhalingspathologieën veroorzaakt.

Om dit te voorkomen moet het terrarium uitstekend geventileerd worden. Dit zal voorkomen dat de lucht te dicht wordt, en dat bacteriën de juiste omstandigheden krijgen om te groeien. Bedenk dat het ook van cruciaal belang is de ruimte goed schoon te houden. Zowel uitwerpselen als voedselresten zijn infectiebronnen die deze pathologie bevorderen.

Ziekten bij baardagamen

Je kunt de meeste pathologieën bij reptielen vermijden door goed onderhoud van het terrarium. Houd rekening met alle basisbehoeften van je baardagaam, anders krijg je vroeg of laat te maken met hun ziekten en aandoeningen. Als er veranderingen zijn in het gedrag of de lichaamsbouw van je huisdier, ga dan naar de dierenarts. Het kan nooit kwaad om preventief na te laten kijken. This might interest you...

Wat zijn baardagamen eigenlijk voor dieren?
My Animals
Lees het op My Animals
Wat zijn baardagamen eigenlijk voor dieren?

Baardagamen zijn kleine en vriendelijke hagedissen. In dit artikel vertellen we je meer over baardagamen, de fysieke kenmerken en gedrag.



  • Schmidt-Ukaj, S., Hochleithner, M., Richter, B., Hochleithner, C., Brandstetter, D., & Knotek, Z. (2017). A survey of diseases in captive bearded dragons: a retrospective study of 529 patients. Veterinární medicína, 62(9), 508-515.
  • Raiti, P. (2012). Husbandry, diseases, and veterinary care of the bearded dragon (Pogona vitticeps). Journal of Herpetological Medicine and Surgery, 22(3-4), 117-131.
  • Benato, L. (2010). Managing stomatitis in pet reptiles. Vet Times (Peterb), 2, 1-4.
  • Boyer, T. H. (2015). Diseases of bearded dragons. In Proceedings of the Pacific Veterinary Conference (pp. 1-6).
  • Barboza, T. (2021). Hepatic Lipidosis in the Bearded Dragon (Pogona vitticeps): Diagnostic and Therapeutic Investigations (Doctoral dissertation).
  • Abarca, M. L., Martorell, J., Castellá, G., Ramis, A., & Cabañes, F. J. (2009). Dermatomycosis in a pet inland bearded dragon (Pogona vitticeps) caused by a Chrysosporium species related to Nannizziopsis vriesii. Veterinary dermatology, 20(4), 295-299.